Wpisy

Leczenie trądziku u dorosłych

Leczenie trądziku u dorosłych

Leczenie trądziku u dorosłych i związanych z nim niedoskonałości skóry pomimo zakończenia dojrzewania płciowego, zależy od stopnia nasilenia choroby i jej głównych przyczyn.  Trądzik u dorosłych częsciej występuje u osób z zaburzeniami hormonalnymi., które funkcjonują w stałym napięciu, stosują złą dietę.  Dzięki rozwojowi medycyny metody leczenia nawet opornego trądziku u dorosłych stały się ogólnodostępne oraz znacznie skuteczniejsze niż jeszcze kilkanaściet lat temu. Optymalne wyniki terapii przeciwtrądzikowej można uzyskać jedynie dzięki wielokierunkowemu, interdyscyplinarnemu podejściu leczniczemu. Jego głównymi celami są:

  • Redukcja łojotoku
  • Zapobieganie nadmiernemu rogowaceniu naskórka
  • Zahamowanie rozwoju bakterii Propionibacterium acnes
  • Zmniejszenie miejscowego stanu zapalnego

Trądzik u dorosłych – leczenie zewnętrzne

Skóra osób dorosłych jest mniej podatna na podrażnienia wywołane miejscowymi substancjami przeciwtrądzikowymi niż skóra ludzi młodych. Ponadto dorośli znacznie sumienniej podchodzą do systematycznego nakładania leków i dodatkowej pielęgnacji redukującej ich działania niepożądane. Dlatego właśnie pierwszym rzutem w terapii trądziku u dorosłych jest smarowanie chorobowo zmienionej skóry odpowiednim lekiem. Ze względu na mechanizm działania wyróżniamy trzy grupy miejsciowych preparatów antytrądzikowych:

1. Preparaty przeciwłojotokowe. Należą do nich przede wszystkim kwas salicylowy oraz płyny i kremy zawierające siarkę lub cynk. Przeważnie są one bardzo dobrze tolerowane, rzadko wywołują istotne podrażnienie bądź wysuszenie naskórka. Ponadto cynk wspomagagojenie się ran i ogranicza ryzyko ich wtórnego zakażenia mieszaną florą bakteryjno-grzybiczą. Wynika to z jego ściągającego działania, które jest szczególnie pomocne w przypadku sączących się,ropnych krost.

2. Preparaty keratolityczne, czyli złuszczające. Redukcję liczby zaskórników można uzyskać dzięki alfa-hydroksykwasom (AHA), kwasowi azelainowemu oraz nadtlenkowi benzoilu (on posiada także łagodne działanie przeciwbakteryjne). Kwasy AHA, przede wszystkim kwas migdałowy oraz mlekowy, a także kwas pirogronowy będący alfa-ketonokwasem są szczególnie chętnie wykorzystywane podczas profesjonalnych peelingów chemicznych w gabinecie kosmetologicznym. Seria takich zabiegów przeprowadzanych co 3-4 tygodnie, które są połączone z codziennym stosowaniem preparatów keratolitycznych skutecznie oczyszcza zapchane pory i zmniejsza ilość grudek. Co więcej, peelingi kwasowe usuwają płytkie blizny oraz przebarwienia pozapalne.

3. Preparaty przeciwbakteryjne (klindamycyna, erytromycyna). Antybiotyki zmniejszają kolonizację P.acnes w obrębie skóry, dzięki czemu hamują stan zapalny i łagodzą grudkowo-krostkowy trądzik u dorosłych. Niestety, ze względu na narastającą oporność bakterii, antybiotyki miejscowe w preparatach łączonych z nadtlenkiem benzoilu bądź retinoidami mogą być stosowane tylko w okresie wzrostu liczby wyprysków o typie ropiejącym.

Retinoidy w leczeniu trądziku u dorosłych

Retinoidy są kwasowymi pochodnymi witaminy A. Ich działanie polega na:

  • „Udrożnianiu” gruczołów łojowych
  • Regulacji złuszczania warstw rogowych naskórka
  • Zmniejszeniu objętości gruczołów łojowych, a co za tym idzie także ilości wydzielanego sebum
  • Hamowaniu namnażania się bakterii odpowiedzialnych za ropne postacie trądziku u dorosłych
  • Ograniczaniu miejscowego odczynu zapalnego

Leczenie trądziku u dorosłych poprzez stosowanie stretinoidów jest popularne ponieważ działają one na niemalże wszystkie elementy odpowiedzialne za powstawanie niedoskonałości skóry.  Można je aplikować bezpośrednio na skórę w postaci kremów, żeli czy płynów lub przyjmować doustnie. Pełna kuracja tabletkami z izotretynoiną zwykle trwa od 4 do 7 miesięcy, natomiast dawka dobowa, zależna od masy ciała pacjenta, zwykle wynosi 20-60 mg. Trądzik u dorosłych bardzo dobrze reaguje na takie leczenie, a u większości chorych prowadzi do trwałej remisji choroby.

Laser a trądzik dorosłych

Zabiegi laserowe na trądzik redukują ilość istniejących stanów zapalnych oraz zapobiegają powstawaniu nowych. Ponadto odpowiednia długość fali lasera zabija bakterie, które zasiedlają pory skóry, a dzięki swojemu wyłącznie miejscowemu działaniu P.acnes nie nabywa na niego oporności (w odróżnieniu od typowej antybiotykoterapii). Innymi atutami laseroterapii w leczeniu trądziku u dorosłych są:

  • hamowanie produkcji łoju
  • biostymulacja, dzięki której skóra i naskórek szybciej się goją, a ich powierzchnia ulega odświeżeniu

Zabiegi są krótkie i bezbolesne. Nie wymagają długiego okresu rekonwalescencji. Laser najkorzystniej działa na wypryski będące w fazie zapalnej, lecz jeszcze nie ropnej. Jeśli na twarzy pacjenta obecne są cysty lub torbiele, przed przystąpieniem do laseroterapii należy przeprowadzić krótką kurację antybiotykiem. Niestety, aby w pełni zapanować na przebiegiem trądziku u dorosłych, zabiegi z użyciem lasera należy wykonywać regularnie w odstępach kilkutygodniowych.

Trądzik u dorosłych

Trądzik u dorosłych

Trądzik (acne vulgaris) to przewlekła choroba skóry, której uporczywy przebieg wpływa na różne obszary życia pacjenta. Zwykle jego pierwsze objawy pojawią się w początkowym okresie dojrzewania, klasycznie między 12 a 15 rokiem życia. Niestety, coraz większy odsetek chorych stanowią ludzie dorośli, którzy okres dojrzewania mają dawno za sobą. Trądzik u dorosłych obecnie postrzegany jest jako tzw. choroba cywilizacyjna głównie dotykająca społeczeństwo zamieszkujące wysokorozwinięte rejony świata.
Trądzik dorosłych (acne tarda, ang. adult/late-onset acne) nie ma jednorodnego obrazu klinicznego. Może wyrażać się w postacicery łojotokowej z predyspozycją do tworzenia zaskórników (komedogenezy), a także w bardziej agresywniej grudkowo-krostkowej, ropnej formie zapalenia skóry twarzy. Trądzik wieku dojrzałego znacznie częściej dotyczy kobiet niż mężczyzn znajdujących w tej samej grupie wiekowej.

 

 

Trądzik u dorosłych – dlaczego się pojawia?

O adult acne możemy mówić w dwóch sytuacjach klinicznych:

  • Pojawienie się nadmiernego łojotoku i niedoskonałości po raz pierwszy po ukończeniu 25 roku życia
  • Trądzik młodzieńczy przewlekający się na okres po osiągnięciu dojrzałości płciowej i związanej z nim równowagi hormonalnej

Obydwa rodzaje trądziku wieku dojrzałego są tak samo trudne do zaakceptowania dla pacjenta. Ich podłoże jest uwarunkowanie wieloma czynnikami, zarówno wrodzonymi, genetycznymi jak i nabytymi, środowiskowymi. W zapoczątkowaniu późniejszego niż w populacji ogólnej rozwoju niedoskonałości skóry główną rolę odgrywają zaburzenia hormonalne. Brak balansu między hormonami pochodzenia jajnikowego, nadnerczowego, a u mężczyzn tych produkowanych przez jądra wywołuje nadreaktywność gruczołów łojowych, a następnie uruchomienie całej kaskady przemian towarzyszących zapaleniu aparatu mieszkowo-łojowego. Wśród przyczyn zaburzających w nieoczekiwany sposób równowagę układu wewnątrzwydzielniczego dojrzałego człowieka wymienia się:

  • U kobiet podwyższony poziom testosteronu lub androgenów nadnerczowych, czyli dehydroepiandrosteronu oraz androstendionu w porównaniu do stężenia estrogenów hamujących wydzielanie sebum
  • Wysoki poziom prolaktyny. Prolaktyna to białkowy hormon wytwarzany przez przysadkę mózgową (gruczoł wewnątrzczaszkowy). W warunkach prawidłowych jej podstawową funkcją jest stymulacja gruczołu piersiowego do produkcji mleka.
  • Hiperprolaktynemia, czyli zbyt duża ilość prolaktyny we krwi, powoduje zahamowanie wydzielania właściwych hormonów tzw. „osi płciowej”, co z kolei niekorzystnie wpływa na regulowany przez nie łojotok.
  • Przewlekły stres i zmęczenie. Wzmożone napięcie nerwowe, a także stany depresyjne wpływają na powstawanie zaskórników, krost i grudek. Najprawdopodobniej jest to związane ze spadkiem wydajności miejscowych mechanizmów obronnych skóry.
  • Dieta oraz używki. Od dawna wiadomo, że alkohol i papierosy wywierają negatywny efekt na jakość skóry, która traci wówczas jędrność oraz nawilżenie. Podobna sytuacja dotyczy tłustych produktów spożywczych z dużą zawartością konserwantów. One ponadto zmieniają skład łoju, który staje się wówczas gęsty, a liczne kwasy tłuszczowe w nim zawarte podrażniają mieszki włosowo-łojowe.
  • Przerwanie wieloletniej doustnej antykoncepcji, co może wywołać „reset” układu endokrynnego (hormonalnego) analogiczny do okresu dojrzewania.

Trądzik u dorosłych- objawy

Typowe dla trądziku wieku dorosłego jest nagłe pojawienie się niedoskonałości- zaskórników, grudek, krost, a nawet torbieli głównie na brodzie, żuchwie i w okolicy szyi. Co ciekawe, niedoskonałościom nie zawsze towarzyszy charakterystyczny dla trądziku młodzieńczego łojotok. Szczególnie często dotyczy to kobiet, u których zmiany zapalne niejednokrotnie rozwijają się na podłożu suchej i wrażliwej skóry. Innymi specyficznymi dla acne tarda cechami są:

  • Wypryski rzadko drążą głęboko pod skórę, nie tworzą cyst ani ropnych konglomeratów
  • Zaskórniki i grudki mogą być oporne na typowe leczenie złuszczające
  • Trądzik dorosłych rzadziej pozostawia po sobie blizny, jednak bardzo często wiąże się z powstawaniem przebarwień, które wynikają z prób mechanicznego usuwania grudek . Aby złagodzić jego objawy często wystarczy zminimalizować swoją pielęgnację oraz ograniczyć korzystanie z obfitego makijażu kryjącego
  • Uprawianie sportu, relaks, wysypianie się w zadziwiający sposób poprawia stan cery
    U dojrzałych kobiet trądzikowi często towarzyszą inne objawy androgenizacji, takie jak nadmierne owłosienie w miejscach typowych dla mężczyzn (hirsutyzm), wypadanie włosów, nadwaga, nieregularne lub rzadkie miesiączki
    Trądzik wywołany konkretnymi sytuacjami stresowymi zazwyczaj towarzyszy innym dolegliwościom np. zespołowi drażliwego jelita

Trądzik posterydowy

Niezwykłą postacią trądziku dorosłych jest trądzik wywołany długotrwałym stosowaniem sterydów, zarówno przyjmowanych doustnie, jak i nakładanych bezpośrednio na skórę. W tym przypadku wypryski pojawiają się na całej powierzchni twarzy, także w okolicach oczu. Zmiany są intensywnie czerwone, zlewają się, często towarzyszy im ból lub swędzenie. Trądzik posterydowy ma gwałtowny przebieg, bywa oporny nawet na najbardziej zaawansowane leczenie dermatologiczne. Najlepiej reaguje na długą antybiotykoterapię dużymi dawkami tetracykliny lub doksycykliny, jednak nawet w tym przypadku widoczna poprawa stanu skóry może przyjść ze znacznym opóźnieniem.

Trądzik u dorosłych- leczenie

Podstawowym celem terapii trądziku jest złagodzenie objawów oraz zapobieganie jego ewentualnym powikłaniom, takim jak bliznowacenie oraz przebarwienia. Skuteczne leczenie powinno być wycelowane we wszystkie czynniki patogenetyczne. Ponadto należy je kontynuować także po zakończeniu zasadniczego leczenia wprowadzającego skórę w stan remisji klinicznej, czyli sytuacji, w której stare wypryski goją się, a nowe pojawiają się rzadko lub w ogóle. Preparatami najskuteczniej działającymi na trądzik dorosłych są:

  • Retinoidy (pochodne witaminy A) stosowane bezpośrednio skórę. Mechanizm działania tych substancji jest złożony- hamują łojotok, złuszczają martwy naskórek, a także stymulują odnowę naskórka. Cechują się bardzo wysoką skutecznością. Ich działania niepożądane: suchość, podrażnienie oraz przejściowe łuszczenie się skóry można redukować odpowiednim nawilżaniem skóry.
  • Peelingi chemiczne z wykorzystaniem kwasów: salicylowego, pirogronowego, migdałowego czy azelainowego wykonywane w gabinetach medycyny estetycznej.
  • Nadtlenek benzoilu o miejscowym działaniu keratolitycznym, bakteriobójczym, przeciwzapalnym oraz przeciwłojotokowym. Preparaty z jego dodatkiem również wywołują podrażnienie oraz wysuszenie.
  • Doustna antykoncepcja oraz inne leki hormonalne, które dzięki obniżaniu poziomu testosteronu u kobiet w szybkim czasie zmniejszają objawy trądziku.
  • Antybiotyki na trądzik przyjmowane doustnie oraz w postaci kremów i żeli
  • Retinoidy przyjmowane doustnie (izotretynoina). Ze względu na ich teratogenne działanie (uszkadzające rozwijający się płód) kobiety w wieku prokreacyjnym są zobowiązane do stosowana podwójnej, skutecznej antykoncepcji, najczęściej tabletek oraz prezerwatywy. Efekt teratogenny nie dotyczy mężczyzn (izotretynoina nie wydziela się do nasienia)
  • Stres związany z pojawianiem się nowych niedoskonałości często prowadzi do prób ich samodzielnego wyciskania. Lekarze zgodnie zabraniają takich domowych praktyk. Po pierwsze, rozdrapana skóra łatwiej ulega wtórnym zakażeniem, co jeszcze bardziej pogarsza wygląd skóry. Po drugie, mechaniczne usuwanie grudek i krost pozostawia po sobie trudne do zamaskowania blizny oraz przebarwienia.
  • Suplementy takie jak tabletki na trądzik lub inne preparaty doustne zawierające właściwe witaminy, substancje antybakteryjne i przecizapalne, mogą skutecznie eliminować objawy trądziku i wspomagać leczenie dermatologiczne lub hormonalne.